I Seminarium GAIA: jak rozwijać sztuczną inteligencję, która wspiera człowieka?
23 kwietnia 2026 roku w Warszawie odbyło się I Seminarium GAIA poświęcone filozoficznym podstawom rozwoju sztucznej inteligencji. Jednym z prelegentów był Robert Kroplewski, członek Rady Fundacji GAIA, który przedstawił koncepcję Compassion AI i jej sześć filarów ontologicznych.
Punktem wyjścia do dyskusji było pytanie, czy rozwój sztucznej inteligencji powinien koncentrować się wyłącznie na zwiększaniu jej możliwości, czy również na tym, jak technologia wpływa na człowieka, jego relacje i otoczenie.
Sześć filarów Compassion AI
W swoim wystąpieniu Robert Kroplewski odwołał się do sześciu tradycji filozoficznych i kulturowych: Ubuntu z Afryki Subsaharyjskiej, greckiej sympatheia, koncepcji Aluna związanej z tradycją ludu Kogi, japońskiego shintō, słowiańskiego Ładu oraz filozofii jaźni Bronisława Trentowskiego.
Choć tradycje te powstały w różnych częściach świata i w odmiennych warunkach historycznych, łączy je zainteresowanie relacjami i wzajemnymi zależnościami. W koncepcji GAIA stanowią one podstawę do innego spojrzenia na sztuczną inteligencję — nie tylko jako narzędzie, lecz także jako technologię, która zmienia sposób, w jaki ludzie myślą, działają i funkcjonują w społeczeństwie.
Od inteligentnych do mądrych maszyn
Compassion AI to koncepcja rozwijana przez GAIA od 2020 roku. Jej założeniem jest, że sama sprawność obliczeniowa nie wystarcza, by określić, jakiej sztucznej inteligencji potrzebujemy.
Równie ważne jest to, czemu służy technologia i jakie konsekwencje przynosi jej wykorzystanie. Dlatego Compassion AI nie sprowadza się do rozpoznawania emocji ani dodania do systemu kolejnej funkcji związanej z etyką. Koncentruje się na relacji człowieka i AI oraz na tym, jak ta relacja może wpływać na rozwój obu stron.
Podczas seminarium przedstawiono również model H–AI–C–F, który opisuje wzajemne oddziaływanie człowieka, sztucznej inteligencji, współodczuwania i strachu. Model ten stanowi jeden z punktów odniesienia dla dalszych prac nad praktycznym zastosowaniem założeń Compassion AI.
Rozmowa o przyszłości AI
I Seminarium GAIA było okazją do spojrzenia na rozwój sztucznej inteligencji z perspektywy wykraczającej poza technologię. Wystąpienie Roberta Kroplewskiego pokazało, jak filozofia może inspirować dyskusję o projektowaniu systemów AI i ich miejscu w życiu człowieka.
To ważny kierunek dla dalszych prac GAIA: rozwijać sztuczną inteligencję, jednocześnie stawiając pytania o jej cele, wpływ na społeczeństwo i odpowiedzialność za sposób, w jaki jest wykorzystywana.
Czytaj więcej o projekcie:
Virtual Florence Warsaw - link
Virtual Florence Salzburg - link
Przekazując nam 1,5% swojego podatku pojawiamy się w miejscach ważnych i toczymy debatę, aby technologia rozwijała się w zgodzie z człowiekiem i planetą. KRS: 0000883665. Fundacja GAIA